MUNIBE JAUREGIA Munibe auzoa
ETXEBARRI

Arkitektoa: J.M. Basterra (1905-10)
Birgaikuntza: Estudios Arriaga. Aparejadorea: A.
Montilla (1993)


Peņafloridako kondeen onibarrak honako eraikin hauek zituen jatorrizko gunean: Munibe dorre zaharra, ibaiaren ertzean, formari eta bolumenari dagokienez gaur egun baserria ematen duena, Pilarko Andre Mariaren ermita, zeinetik kanpai-horma soilik geratzen baita zutik, eta 1700 inguruan eraikitako etxe bat, topografikoki garaiagoa eta, beraz, gainerakoa baino eguzkitsuagoa. XIX. mendearen amaieran, Adolfo Urkijok etxea erosi zuen, eta XX. mendearen hasieran goitik behera berritzeko eskatu zion J.M. Basterrari. Honek, teknikari ingeles eta frantsesen aholkuei jarraituz, egungo eraikina diseinatu zuen jatorri herreratarreko jauregi aglomeratu eta soilak eredutzat hartuta. Haiek bezala, jauregiak bi solairu eta bost bao-ardatz ditu, linterna gainaldean eta eskailera linternaren barruan. Gainera, onibarrak honako osagai hauek ditu inguruan: loretokiak, urmael japoniarra, behor-taldeentzako larreak, zalditegia, zaldi-heztegia, kotxe-tokiak... Hori guztia dela eta, herrialdean nekez aurki daiteke horren parekorik. 1992an, sute batek balio handiko altzari asko suntsitu zituen, baina dagoeneko abian dira birgaitzelanak.

 

IBARGUENGO GARAIA Galartza auzoa 34

Egile ezezaguna. 1580 ing.


Hogeita hamar bat garai baino ez dira geratzen Bizkaia osoan, haietako bat ere ez oso-osorik. Ibarguengo garaia dugu historian zehar ondoen kontserbatu dena. Zutabeen gainean jasotako zurezko aletegi estanko horiek ikargarri hedatu ziren eskualdean XVI. mendean. Gerora, Amerikako artoa landatzen hasi zenean, erabat bazteturik geratu ziren. Garaiak bi isurialdeko teilatua dauka eta oholez jantzita dago. Barruan, ondo bereizitako konpartimentuak eta aletegiak ditu artoa, bestelako fruituak eta txerrikiak zein bere tokian txukun-txukun gordetzeko. Erdiko atala irtena da eta zulo-tailaz apainduta dago barruko ganbara beti ondo aireztaturik egon dadin.

 

JAURETXEA Erbera kalea 5

Egile ezezaguna. 1895 ing.


Oinplanoak L forma du eta begiratokiak daude angeluetan. Eklektizismoaren arkitekturaren erakusbide ederra dugu oinplano hori. Indianoek ordaindu zituzten eraikitze-lanak.