CUADRA SALCEDO JAUREGIA Barretaguren 8

Egile ezezaguna. 1800 ing.

Oraindik ikus daitezke garai batean orube honetan egon zen XVI. mendearen hasierako jauregi zaharraren hondar batzuk. Orain, jauregi trinko bat dago haren tokian. Ia neoklasikoa du ordenaren zentzua. Bloke oblongo itxia da, fatxada nagusia antzinako errege-bideko bidaztiei erakusten diena. Fatxada hori Santa Maria elizaren ihes-perspektibarekin lerrokatuta dago. Gela nagusiak alde horretan daude, plantila zurrun baten arabera antolatuak. Zerbitzuko gelak, berriz, atzeko hormartean daude. 1900ean, estalkia, balkoiak eta entokatuak berritu zituzten.

 

SANTA MARIA ELIZA Euskadiko plaza

M. Sanchez de Olabe, J. Rasines. 1507-1603



Nabe bateratuekiko eta aurrealde oktogonaleko eliza garrantzitsu honek luzetara hedatzen du nabe nagusiaren ardatza. 1507an hasi ziren eraikitzen, Martin Sanchez de Olaberen zuzendaritzapean eta estilo gotikoaren arabera. Altueran mailakatutako hiru nabe ditu, beraz. Hala ere, 1534an gurutzadura behera erori zen eta maisu kantabriar desberdinek hartu zuten lanen zuzendaritza, Juan Rasines buru zutela. Proiektu erabat errenazentista baten arabera berreraiki zuten orduan eliza. Lan horiek Bizkaiko arkitekturako lehen portada klasikoa utzi ziguten, Juan Gonz lez de Cisniegak 1603an diseinatua.

 

UDALETXEA (VILLA URRUTIA) Enkarterri 5

Egile ezezaguna. 1890 ing.


Etxe handi eta dotore hau mende amaieran indianoentzat egindako frantses-kutsuko arkitektura da. Gerora, udaletxe bihurtu zuten, baina bilakaera horrek ez zuen aldaketa handirik eragin eraikinaren egituran. Bolumen kubiko bat da, zaharkituxea eta oso apaingarri dotoreak dituena, seguraski Cesar Dalyk argitaratzen zuen Revue Gerenal aldizkari ospetsutik hartuak. Izan ere, argitalpen horrek eragin handia izan zuen Bilboko zabaluneko lehen belaunaldiko arkitektoen heziketan. Arkitekto haiei "eklektikoak" deitzen zieten besterik gabe.